Nasz mózg nie lubi księgowości. Jak wyjaśnia to zjawisko kognitywistyka i jak to zmienić?

14 lipca 2026, 14:25

W 2011 roku Roy Baumeister i John Tierney opisali zjawisko, które nazwali ego depletion (wyczerpaniem ego), czyli ograniczoną pulą zasobów decyzyjnych, którą każdego dnia dysponuje ludzki umysł. Gdy pula się kurczy przez podejmowanie decyzji, przełączanie między zadaniami i tłumienie impulsów, kolejne decyzje są podejmowane gorzej albo w ogóle nie są podejmowane. Badania nad zmęczeniem decyzyjnym pokazują, że sędziowie wydają gorsze wyroki po południu, lekarze rzadziej przepisują właściwe leki pod koniec dyżuru, a właściciele firm odkładają obowiązki administracyjne na wieczór – i często już do nich nie wracają. Pytanie brzmi więc: jak temu zaradzić?



Szumy uszne wpływają na przetwarzanie emocjonalne

26 czerwca 2014, 09:46

Pacjenci z szumami usznymi (łac. tinnitus auris) przetwarzają emocje inaczej niż osoby słyszące normalnie.


Nowo odkryta cząsteczka zapobiegnie niewydolności serca?

11 sierpnia 2014, 12:33

Zespół z Indiana University odkrył długie niekodujące RNA Myheart - transkrypt związany z ciężkim łańcuchem miozyny - które hamuje białko BRG1, prowadzące do zmian w aktywności genetycznej poddanego stresowi, np. wysokiemu ciśnieniu, serca. W ten sposób można zapobiec niewydolności tego narządu.


Zmiany na stanowisku CEO Oracle'a

19 września 2014, 09:55

Założyciel i dotychczasowy dyrektor wykonawczy Oracle'a, Larry Ellison, przestaje pełnić funkcję dyrektora wykonawczego. Został mianowany prezesem wykonawczym oraz dyrektorem ds. technologicznych. Dyrektorami wykonawczymi będą Safra Catz i Mark Hurd


Bez GD3 nie ma mowy o podtrzymaniu populacji nerwowych komórek macierzystych

4 listopada 2014, 12:53

Gangliozyd GD3 odpowiada za podtrzymanie populacji nerwowych komórek macierzystych, które umożliwiają neurogenezę i naprawę uszkodzeń.


Mineralizacja pirytowa - wkład bakterii w powstanie skamieniałości zwierząt o miękkim ciele

23 grudnia 2014, 15:57

Bakteryjny rozkład przypominających robaki bądź ukwiały Conotubus hemiannulatus, które żyły 542-550 mln lat temu, doprowadził do powstania pirytu. Minerał umożliwił zaś zachowanie trójwymiarowych skamieniałości. To bardzo istotne, zważywszy, że większość zapisu kopalnego stanowią kości i muszle, a o pierwszych formach życia, organizmach zbudowanych z miękkich tkanek, wiadomo niewiele.


Wyjaśniono zagadkę bardzo regularnych otworów w czaszce męczennika

12 lutego 2015, 07:35

Naukowcy z Uniwersytetu w Pizie rozwiązali tajemnicę podziurkowanej czaszki z XV w. Należała ona do jednego z męczenników, ściętych przez Turków osmańskich za odmowę wyrzeczenia się chrześcijaństwa. Szesnaście otworów o różnej wielkości i głębokości nawiercono, by pozyskać proszek kostny do leczenia rozmaitych chorób wywołanych przez demony czy magię, w tym paraliżu, udaru i epilepsji.


Świecą nocą, by zwabić owady

20 marca 2015, 12:18

Zespół Cassiusa Stevaniego z Uniwersytetu w São Paulo ustalił, czemu pewne grzyby świecą nocą. Wg naukowców, regulowana zegarem biologicznym bioluminescencja brazylijskiego Neonothopanus gardneri przyciąga owady i inne zwierzęta, które rozprzestrzeniają zarodniki po lesie i pomagają mu skolonizować nowe habitaty.


Wiadomo, czym mózgowo różnią się depresja jedno- i dwubiegunowa

7 maja 2015, 12:19

Na poziomie mózgu ludzie z depresją i chorobą afektywną dwubiegunową (ChAD) inaczej przeżywają smutek.


Światło z grafenu

16 czerwca 2015, 12:06

Uczeni z Columbia University, Narodowego Uniwersytetu z Seulu oraz Koreańskiego Instytutu Badawczego Nauki i Standardów pracujący pod kierunkiem Young Duck Kima poinformowali o opracowaniu pierwszego w historii źródła światła widzialnego na chipie, które wykorzystuje grafen


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy